deutsch englisch spanisch französisch italienisch
Ausschnitt aus der Tabula Peutingeriana - Rom

Tabula Peutingeriana – Einzelanzeige

Toponym TP (aufgelöst):

[Fl. Melas] (Miller)

Name (modern):

Manavgat Çay

Bild:
Zum Bildausschnitt auf der gesamten TP
Toponym vorher
Toponym nachher
Alternatives Bild ---
Bild (Barrington 2000) ---
Bild (Scheyb 1753)
Bild (Welser 1598) ---
Bild (MSI 2025) ---
Großraum:

Asia Minor

Toponym Typus:

Fluss

Planquadrat:

9B2

Farbe des Toponyms:

ohne Farbe

Vignette Typus :

---

Itinerar (ed. Cuntz):

 

Alternativer Name (Lexika):

 

RE:

Melas 22

Barrington Atlas:

Melas fl. (65 F4)

TIR / TIB /sonstiges:

Melas (TIB 8, 728)

Miller:

[Fl´ Melas]

Levi:

 

Ravennat:

 

Ptolemaios (ed. Stückelberger / Grasshoff):

Μέλας ποταμός (5,5,3)

Plinius:

 

Strabo:

 

Autor (Hellenismus / Späte Republik):

 

Datierung des Toponyms auf der TP:

frühe Kaiserzeit (einschließlich Flavier)

Begründung zur Datierung:

Der Fluss erscheint in der Literatur seit Strabo.

Kommentar zum Toponym:

Literar. Quellen:
- Μέλας, belegt seit Strabo 14,4,2 πλησίον δ´ ἐστὶ καὶ ἡ Κιβυρατῶν παραλία τῶν μικρῶν· εἶθ´ ὁ Μέλας ποταμὸς καὶ ὕφορμος· εἶτα Πτολεμαῒς πόλις (Fluss mit Ankerplatz in Pamphylia nahe der Grenze zu Kilikia); Ptol. 5,5,3 Μέλας ποταμός (an der Küste von Kilikia Tracheia); Pausan. 8,28,3 ψυχρὸν μὲν δὴ ὕδωρ καὶ Κύδνου … καὶ Μέλανος τοῦ παρὰ Σίδην τὴν Παμφύλων (pamphyl. Fluss bei Side mit kalten Wasser); Stadiasmus mar. magn. 213f; 232; Zosim. 5,16,4; Konst. Porph. them. 79 Μέλας ὁ ψυχρὸς ποταμός (versehentlich zwischen Selinus und Syke); ? Eustath. ad Dionys. perieg. 414.
- Melas, belegt eit Mela 1,78 In Pamphylia est Melas navigabilis fluvius, oppidum Sida (schiffbarer Fluss in Pamphylia); Plin. nat. 5,93 finisque antiquus Ciliciae Melas amnis (alte Grenze Cilicias); Amm. Marc. 14,2,9 … cum superatis difficultatibus arduis ad supercilia uenissent fluuii Melanis alti et uerticosi, qui pro muro tuetur accolas circumfusus … (in steilem Gebiet, tief und strudelreich, umgibt die Anwohner wie eine natürliche Festung).

Schiffbarer Fluss mit Hafen, der im pisid.-pamphyl. Grenzgebiet auf dem Berg Toptaşı entspringt. Fließt im Oberlauf Richtung NO, dann nach einem fast rechtwinkligen Knick in SW-Richtung, was in dem Schlenker der Flusslinie auf der TP vage angedeutet zu sein scheint, wenn der Fluss auch in Wirklichkeit nordnordöstl. von Side (9B2 Sidi) entspringt und sich aus nordöstl. Richtung Side nähert. Er mündet, wie auf der TP angedeutet, (in der Antike 3 km) östl. von Side ins Meer. In röm. Zeit teilweise kanalisiert; im Quellgebiet Aquaedukte. Brücke bei Homa (heute; Oymapınar); Fährbetrieb in Manaua (s. TIB 728f).
354 n. Chr. wurden am Melas die einfallenden Isaurer von den in Side überwinternden Legionen abgewehrt (Amm. Marc. 14,2,8-12). 399 wurde der aufständische Gotenführer Tribigild zwischen Eurymedon und Melas von Bürgerwehren eingeschlossen (Zosim. 5,16,4; s. TIB 728).

Lit. s. TIB 729f.




Miller, Itineraria, Sp. 841 [Fl Melas]:
[Fl‘ Melas], gezeichnet ohne Namen (St, Pl, Ml, Stad, Zos). Der nach Ml schiffbare Grenzfluß Pamphyliens gegen Zilizien (Stad, Pl), 50 st östlich von Side (Stad) und dem Vorgebirge Leucolla mündend; j. Menargat-Su.

Literatur:

Miller, Itineraria, Sp. 841 [Fl Melas].

Ruge, W.: Melas 22, RE 15,1 (1931), 440.

   [Standard-Literatur-Liste im PDF-Format]

Letzte Bearbeitung:

08.01.2026 17:26

Druckversion erstellen


Cite this page:
https://tp-online.ku.de/trefferanzeige.php?id=2676 [zuletzt aufgerufen am 03.10.2026]

Impressum Datenschutzerklärung